Amsterdam - Holysloot (15 km.)

Bij het Tolhuis staan ouders stil om hun kroost te voorzien van rugzakjes en regenjasjes. Ik maak dat ik wegkom. De eerste paar honderd meter van de tocht voeren langs de Meeuwenlaan. Aan de ene kant staat sociale woningbouw uit de jaren twintig, aan de andere kant staan pastelkleurige flatblokken uit de jaren tachtig. Op de Nieuwendammerdijk begint de eigenlijke wandeling.

Het dorp Nieuwendam is aan alle kanten ingesloten door Amsterdam-Noord. In het IJ zijn jachthavens en industrieterreinen aangelegd. Desondanks is 't een mooi dorp. Langs het dijkje staan houten huizen tussen kastanjes. Hier en daar heb je oudhollandse doorkijkjes. Hoewel het september is liggen de schaatsen al in de etalage. De huizenmarkt is er levendig en de prijs van het onroerend goed is navenant. In ieder vijfde huis staan yuppen en blonde secretaresses te behangen.

Over een boogbrug bereik ik Schellingwoude, ook een dijkdorp dat is opgeslokt door Noord. Hier lijkt meer ruimte te zijn: het uitzicht over het IJ is weids. In de verte, achter de Schellingwouderbrug, lopen enorme hoogspanningsmasten in de richting van het PEN-eiland. Na de A10 wordt het pad slechter: de tegels liggen los, en waar ze ontbreken ligt zachte modder. Het feit dat het begint te regenen maakt de situatie er niet beter op. Ik neem me voor om in Durgerdam in een café te gaan zitten.

In 1914 schreef Jac P. Thijsse over Durgerdam: "de huisjes en de haven, de werven, de taanderijen en de pakhuizen zijn even schilderachtig als in Volendam, maar de bevolking legt zich niet toe op het dragen van een opzichtig costuum. Zoo komt het dan, dat je hier nooit een Amerikaan en maar zelden een Amsterdammer te zien krijgt". In het dorp hangt nog steeds diezelfde sfeer. Ondanks de aanleg van IJburg zal Durgerdam waarschijnlijk veel van zijn charme behouden. Alleen wonen er tegenwoordig veel meer Amsterdammers.

Inmiddels is het droog, en ik laat de (uitstekende) horeca van Durgerdam voor wat die is. In plaats daarvan diep ik een biertje op uit de rugzak. Als bij toverslag begint het te plenzen. Tussen de huizen door heb ik een mooi uitzicht op Ransdorp. De toren verdwijnt af en toe tussen de regenvlagen. Buiten de dijk ligt de polder IJdoorn, een zeer vogelrijke polder die sinds 1925 in bezit is van Natuurmonumenten.

In de jaren zestig zou de buitenpolder, die grenst aan IJdoorn, worden volgestort met baggerslib uit de havens. Volgens de gemeente Amsterdam had de polder zijn belang als vogelgebied verloren. Zo zou de kemphaan er niet meer voorkomen. Verontruste leden van Natuurmonumenten nodigden een wethouder uit voor een wandeling in het gebied. De kemphanen vlogen hem om de oren; de baggerstort werd afgeblazen. Ook de buitenpolder is nu in bezit van Natuurmonumenten, en de kemphaan wordt er nog altijd gesignaleerd.

Maar niet door mij. In de poeltjes achter de dijk zwemmen wel enorme hoeveelheden smienten, kuifeenden, wilde eenden en meerkoeten. Op de zwerfkeien zitten aalscholvers te drogen. Aan de binnenkant van de dijk ligt het Kinselmeer, dat is ontstaan bij een dijkdoorbraak in 1825. Aan het begin van de twintigste eeuw beheerde de familie van mijn grootmoeder een zwembad in het Kinselmeer. Tegenwoordig is zwemmen in het meer af te raden: de zes campings eromheen lozen er hun afvalwater. De gemeente heeft beloofd er iets aan te doen - in ruil voor IJburg.

Op de zuidelijke kade van de Blijkmeerpolder zijn zandzakken neergelegd. Het water staat absurd hoog. Bij Holysloot loopt het over de weg heen. Even voor het donker wordt bereik ik Holysloot, een heel klein dorp op een binnendijkje. Vanaf het kerkhof kijk ik een tijdje over Waterland uit. Bij de halte voor de kerk staat een busje te wachten. Ik vraag de chauffeur of dit lijn 30 is.

- Nee, lijn dertig is opgeheven. Dit is de belbus.
- Maar bij de halte staat dat lijn dertig hier over een kwartier komt.
- Ze zijn vergeten die borden weg te halen. Je hebt geluk: ik moet iemand ophalen in Ransdorp.

Het Amsterdamse Gemeentevervoerbedrijf is befaamd om zijn blunders.